ELEKTRİK DAĞITIM ŞİRKETLERİ İLE GÖREVLİ TEDARİK ŞİRKETLERİNİN HUKUKİ AYRIŞTIRILMASINA YÖNELİK İLAVE TEDBİRLER

Elektrik dağıtım ve görevli tedarik şirketlerinin faaliyetleri 4628 Sayılı Mülga Elektrik Piyasası Kanunu hükümleri kapsamında EPDK tarafından alınan 12.09.2012 tarih ve 4019 sayılı “ Dağıtım Ve Perakende Satış Faaliyetlerinin Hukuki Ayrıştırılmasına İlişkin Usul Ve Esaslar” hakkındaki Kurul kararı uyarınca 01.01.2013 tarihinden itibaren ayrıştırılmış durumdadır.

Dağıtım ve perakende satış faaliyetlerinin hukuki ayrıştırması sonucunda söz konusu şirketlerin birbirinden ayrı faaliyet yürüten bağımsız şirketler olması ve ayrıştırmanın gerçekleşmesi sonrasında dağıtım şirketlerinin faaliyetlerini, piyasada rekabeti temin edecek ve eşit taraflar arasında ayrım gözetilmemesini sağlayacak şekilde yerine getirmesi amaçlanmıştır.

Söz konusu şirketler arasında hukuki ayrıştırmanın ilk basamağı olan fiili ayrıştırma süreci Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği geçici m.4 hükmü kapsamında 01.01.2016 tarihinde sona ermiştir.

Bu süreçte Yönetmeliğin “Hukuki Ayrıştırma Kapsamında Hizmet Alımı” başlıklı geçici 4.maddesinde yer alan “

(1) Görevli tedarik şirketi, 1/1/2013 tarihinden itibaren, kısmi bölünme ve diğer devir işlemlerinin tamamlandığı tarihe kadar, ilgili mevzuat kapsamında sunmakla yükümlü olduğu hizmetleri dağıtım şirketinden hizmet alımı yoluyla temin eder. Ancak bu fıkra kapsamındaki hizmet alımı 6 (altı) aydan fazla olamaz. Bu süre, özelleştirme kapsamında olan görevli tedarik şirketleri için 12 (oniki) ay olarak uygulanır

(2) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler, birinci fıkrada belirtilen hizmet alımı süresince, lisansları kapsamında perakende satış ve perakende satış hizmeti faaliyetlerini de yürütebilirler.

(3) Görevli tedarik şirketlerinin faaliyetlerini sürdürebilmek için ihtiyaç duydukları yönetim ve destek hizmetlerine (muhasebe, finans, hukuk, insan kaynakları gibi) ait birimler, kendileri tarafından oluşturulur veya bu hizmetler, hizmet alımı yoluyla karşılanabilir. Dağıtım şirketleri, bu hizmetlere ilişkin alımlarını, 1/1/2016 tarihinden itibaren ilgili ana şirketten ve bu şirketin kontrolünde olan şirketlerden temin edemezler.

(4) Dağıtım şirketleri ile görevli tedarik satış şirketleri, 1/1/2016 tarihinden itibaren farklı fiziksel ortam ve bilgi sistemleri alt yapısı kullanarak hizmet verirler.”

hükmünün uygulanmasına ilişkin olarak EPDK tarafından 21.05.2015 tarih ve 5603-32 Kurul kararı alınmıştır. Bu karar ile;

“ Yönetmeliğin Geçici 4.maddesinin 3.fıkrasında yer alan “ana şirket” tabirinin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 195 inci maddesinde yer alan “hakim şirket” olarak uygulanmasına,

– Yönetmeliğin Geçici 4.maddesinin 4.fıkrası kapsamında yer alan farklı fiziksel ortam şartının; bütün il merkezlerinde ve 2014 yılı Türkiye İstatistik Kurumunun Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi verilerinde 100.000’i geçen ilçelerde; ayrı girişi ve farklı bina numarası olan bağımsız bina olarak uygulanmasına, bu şartların dışında kalan yerleşim birimlerinde aynı bina içerisinde fiziksel olarak bağımsız bölümlerin de kullanılabileceği,

– Yönetmeliğin Geçici 4.maddesinin 4.fıkrasındaki bilgi sistemleri alt yapısına ilişkin hükmün; dağıtım şirketleri ve görevli tedarik şirketlerinin ayrı yazılım ve ayrı donanım kullanılarak hizmet vermesi şeklinde uygulanmasına, ancak şirketlerin bu ihtiyaçlarını ayrı sanal sunucular üzerinden ve yetki ayrıştırması yapılmak şartıyla hizmet alımı yoluyla temin edebileceği” düzenlenmiştir.

EPDK son olarak 26.01.2017 tarih ve 6877-14 sayılı Kurul kararı ile dağıtım ve görevli tedarik şirketlerinin hukuki ayrıştırmasına yönelik ilave tedbirler almıştır. Söz konusu karar ile;

“- Dağıtım şirketlerince; internet siteleri, web ve mobil uygulamalar, matbu ve elektronik yazışma ve dokümanlar, ilan ve reklamlar, sosyal medya hesapları, basın-yayın gibi şirketin kamuoyundaki algısını etkileyecek tüm araçlarda ve platformlarda, ilgili ana şirketin veya görevli tedarik şirketinin/şirketlerinin devamı niteliğinde olduğu izlenimini verebilecek unvan, marka ve logoların kullanılmamasına,

– Görevli tedarik şirketlerini kapsayan ilgili düzenlemeler saklı kalmak üzere, dağıtım şirketinin, lisansına derç edilmiş doğrudan ve dolaylı ortağı olan şirketler, ilgili ana şirket ve bu şirketin kontrolünde olup elektrik piyasası faaliyeti yürüten veya bu tür faaliyetleri yürüten taraflara faaliyet konusu ile yönetim ve destek konusunda mal temin eden ve/veya hizmet sunan şirketler ile aynı binada (müşteri hizmetleri birimi dışında) hizmet birimi bulundurmamasına,

-Dağıtım şirketlerine bu kararın gereklerinin uygulanabilmesi için 31.12.2017 tarihine kadar süre verilmesine” karar verilmiştir.

Bilindiği gibi Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği m.34/4-g uyarınca görevli tedarik şirketleri iş ve işlemlerinde tüketicilere; ilgili dağıtım şirketinin devamı niteliğinde olduğu izlenimi verebilecek aynı marka, logo ve ana şirket unvanı gibi hususların kullanılmasından ve bu nitelikteki açıklama ve beyanlardan kaçınmakla yükümlüdür. Anılan madde ile görevli tedarik şirketinin tüketicilere; ilgili dağıtım şirketinin devamı niteliğinde olduğu izlenimi verebilecek aynı marka, logo ve ana şirket unvanı gibi hususları kullanması yasaklanmışken, yukarıda yer verilen 26.01.2017 tarih ve 6877-14 sayılı Kurul kararı ile dağıtım şirketleri bakımından da benzer bir yasak getirilerek dağıtım şirketlerinin ilgili ana şirketin veya görevli tedarik şirketinin/şirketlerinin devamı niteliğinde olduğu izlenimini verebilecek unvan, marka ve logoları kullanması yasaklanmıştır.

Yine Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği geçici m.4/4 de yer alan farklı fiziksel ortam şartına yönelik olarak “– Yönetmeliğin Geçici 4.maddesinin 4.fıkrası kapsamında yer alan farklı fiziksel ortam şartının; bütün il merkezlerinde ve 2014 yılı Türkiye İstatistik Kurumunun Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi verilerinde 100.000’i geçen ilçelerde; ayrı girişi ve farklı bina numarası olan bağımsız bina olarak uygulanmasına, bu şartların dışında kalan yerleşim birimlerinde aynı bina içerisinde fiziksel olarak bağımsız bölümlerin de kullanılabileceği,

– Yönetmeliğin Geçici 4.maddesinin 4.fıkrası kapsamında yer alan farklı fiziksel ortam şartı kapsamında, işlevi sadece müşteri hizmeti olacak Müşteri Hizmet Merkezlerinin/Birimlerinin aynı bina içerisinde fiziksel olarak farklı bölümlerde hizmet verebileceği,”ne ilişkin 21.05.2015 tarih ve 5603-32 sayılı Kurul kararı ile şirketlere verilen esneklikten vazgeçilerek nüfusu göz önünde bulundurulmaksızın tüm il ve ilçeler bakımından dağıtım şirketinin, lisansına derç edilmiş doğrudan ve dolaylı ortağı olan şirketler, ilgili ana şirket ve bu şirketin kontrolünde olup elektrik piyasası faaliyeti yürüten veya bu tür faaliyetleri yürüten taraflara faaliyet konusu ile yönetim ve destek konusunda mal temin eden ve/veya hizmet sunan şirketler ile aynı binada (müşteri hizmetleri birimi dışında) hizmet birimi bulundurmamasına karar verilmiştir. Bu karar sonucunda artık dağıtım şirketleri ile görevli tedarik şirketlerinin müşteri hizmetleri birimi dışında bütün hizmet birimlerinin farklı binalarda olması zorunlu hale gelmiştir.

EPDK 26.01.2017 tarih ve 6877-14 sayılı Kurul kararı ile Türkiye’de elektrik piyasasında 4628 Sayılı Mülga Elektrik Piyasası Kanunu uyarınca çıkarılan 12.09.2012 tarih ve 4019 sayılı “ Dağıtım ve Perakende Satış Faaliyetlerinin Hukuki Ayrıştırılmasına İlişkin Usul Ve Esaslar” ile dağıtım ve görevli tedarik şirketlerinin ayrıştırılmasında hukuki ayrıştırma şeklinde benimsenen model kapsamında fiilen ayrıştırılan ve ayrı tüzel kişiliğe sahip bağımsız şirketler haline getirilen dağıtım ve görevli tedarik şirketlerinin fiziki ayrıştırmasını da temin etmeyi amaçlamaktadır. Bu sayede fiziken de ayrıştırılmış şekilde elektrik dağıtım ve perakende satış hizmetini yürüten bu şirketlerin tüketici nezdinde daha bilinir hale getirilmesi sağlanarak elektrik perakende satış piyasasında rekabet temin edilmiş ve eşit taraflar arasında ayrım gözetilmemesi sağlanmış olacaktır.